Afvalkosten lopen snel op, zeker als containers te vaak halfvol worden geleegd of als restafvalstromen vervuild raken. Het goede nieuws: met een paar gerichte maatregelen verlaag je kosten én verduurzaam je je bedrijfsvoering. Deze gids is geschreven voor ondernemers, facilitair managers en teamleiders die zonder gedoe resultaat willen zien.
1. Start met een korte afvalscan
Begin niet met nieuwe bakken, maar met een momentopname. Verzamel twee tot vier weken data en kijk waar de kilo’s vandaan komen. Gebruik facturen, weegmomenten of simpelweg een tel- en fotologboek bij de container.
- Noteer per stroom: hoeveel kilo en hoe vaak geleegd.
- Let op piekdagen (bijv. levering, productieruns, schoonmaakdag).
- Check vervuiling: wat zit verkeerd in de container?
- Stel twee KPI’s: kilo restafval per medewerker én scheidingspercentage.
Met deze basis zie je welke stroom de meeste winst oplevert. Vaak zijn dat restafval, papier/karton en PMD/folie.
2. Bronscheiding die écht werkt
Bronscheiding valt of staat met gemak. Hoe minder stappen een medewerker moet zetten, hoe beter het resultaat. Plaats bakken waar afval ontstaat: bij printers papier, in de kantine GFT en PMD, in het magazijn folie en hout.
Slimme plaatsing en duidelijke communicatie
- Geef elke stroom een vaste kleur en piktogrammen op ooghoogte.
- Zet de restafvalbak niet centraal, maar iets verder weg.
- Gebruik kleine binnenbakken en grotere buitencontainers: dat houdt ritme in het legen zonder extra loopwerk.
Veelgemaakte fouten (en snelle fixes)
- Te veel verschillende stromen in één ruimte. Beperk je tot de top 3 die daar ontstaan.
- Onduidelijke regels. Hang een A4 met “dit wel/dit niet” met foto’s van eigen afval.
- Geen verantwoordelijke. Wijs per afdeling een afvalcoach aan die wekelijks even checkt.
3. Minder afval door slim inkopen en ontwerp
De goedkoopste kilo afval is de kilo die je niet produceert. Bespreek met leveranciers hoe je minder verpakkingsmateriaal binnenkrijgt en herbruikbare opties toepast.
- Schakel over op navulverpakkingen en bulk waar het kan.
- Kies herbruikbare kratten, pallets en palletboxen met retourafspraak.
- Vraag om minder omdozen en plastic opvulmateriaal; test papier opvul of formatdozen.
- In de kantine: mokken en glazen i.p.v. wegwerpbekers, en een heldere GFT-stroom.
- Digitaliseer pakbonnen en handleidingen om papierstroom te beperken.
Maak afspraken meetbaar: bijvoorbeeld “20% minder omverpakking binnen drie maanden”. Kleine pilots per productgroep werken beter dan alles in één keer omgooien.
4. Inzameling en logistiek stroomlijnen
De juiste container en ledigfrequentie scheelt direct in kosten. Veel bedrijven zetten één grote restafvalcontainer neer “voor de zekerheid”, maar dat stimuleert juist verkeerd gebruik.
- Kies per stroom de passende inhoud (120L/240L/660L/1100L) op basis van je afvalscan.
- Verlaag het aantal ledigingen en verhoog de scheiding: minder ritten, minder restafval.
- Plan vaste ophaaldagen rond je piekmomenten om overstroom te voorkomen.
Zelf regelen? Een rolcontainer huren via Bedrijfsafval.nl geeft je keuze in formaten en stromen, zodat je makkelijk kunt bijsturen als de situatie verandert. Kijk daarnaast naar de keten: wil je inzicht in waar je stromen terechtkomen en welke verwerkingsroute het beste past, dan is dit overzichtelijk te regelen via afvalverwerking op Bedrijfsafval.nl.
5. Gedrag, training en belonen
Techniek en contracten brengen je halverwege; gedrag doet de rest. Maak het leuk en zichtbaar.
- Geef elke afdeling een maandelijks doel, bijvoorbeeld -15% restafval.
- Deel foto’s van “goed gescheiden” containers en geef een kleine beloning aan het beste team.
- Plan korte toolbox-momenten: 10 minuten uitleg en een quizvraag tijdens het teamoverleg.
- Verwerk nieuwe regels in onboarding zodat nieuwe collega’s meteen mee zijn.
Houd het positief. Straf werkt averechts; beter is complimenten voor goed gedrag en duidelijke voorbeelden van wat wél kan.
Praktisch stappenplan voor de komende 90 dagen
- Week 1–2: voer de afvalscan uit en bepaal je top 3 stromen om aan te pakken. Stel KPI’s en maak foto’s van vervuiling. Inventariseer welke bakken ontbreken op de plekken waar afval ontstaat.
- Week 3–4: bestel de juiste binnen- en buitenbakken, kleurcodeer en plaats duidelijke stickers. Start met twee verbeteringen in de inkoop (bijv. navulverpakkingen en minder omdozen bij één leverancier).
- Week 5–8: stel je ledigfrequenties bij op basis van de eerste resultaten. Hertrain teams kort en maak een minichallenge per afdeling.
- Week 9–12: evalueer de cijfers (kg per medewerker en scheidingspercentage). Schaal de best werkende maatregelen uit naar andere afdelingen en leg nieuwe afspraken vast met leveranciers.
Wat levert het concreet op?
Bedrijven zien vaak binnen drie maanden 20–40% minder restafval en lagere ledigkosten. Daarbovenop komen zachte effecten: nettere werkplekken, minder tijdverlies door volle bakken en een team dat trots is op zichtbaar resultaat. Reken grofweg: bij 50 medewerkers kan 1 lediging per week minder al honderden euro’s per maand schelen. Tel daar besparingen op verpakkingsmateriaal bij op en je ziet een directe impact op je marge.
